Mai ve Siyah - Halid Ziya Uşaklıgil - Maviçatı Yayınları

İstanbulun Eyüp semtinde doğdu. Uşşakizadeler diye anılan ve bir kolu İzmire yerleşerek halı ticaretiyle uğraşan Uşaklı Helvacızadeler ailesine mensuptur. Babası halı tüccarı Halil Efendi, Uşaktan İzmire göçmüş varlıklı bir ailedendi. Halid Ziya, o sırada İstanbula yerleşmiş olan Halil Efendi ile Behiye Hanımın üçüncü çocuğu olarak dünyaya geldi.

Mahalle mektebindeki ilk eğitiminin ardından Fatih Askeri Rüştiyesine devam etti. 93 Harbinin başlaması ile Halil Efendinin işleri bozulunca aile, İzmire yerleşti ve Halit Ziya öğrenimini İzmir Rüştiyesinde sürdürdü. Ardından İzmirde Ermeni Katolik rahiplerinin çocukları için kurulmuş yatılı bir okula devam ederek Fransızcasını geliştirdi; Fransız edebiyatını yakından tanıdı. Fransızca çeviri denemeleri yaptıktan sonra henüz öğrenci iken ilk yazılarını yayımlamaya başladı. Önce İzmir çevresinde kendini tanıttı. Bazı edebi yazılarını İstanbulda Hazine-i Evrak adlı önemli bir dergide Mehmet Halid adıyla yayımladı.