İbn Sinada Tanrı-Evren İlişkisi ve Şehristaninin Eleştirileri

İslam felsefesinin Büyük üstadı (eş-şeyhür-reis) İbn Sînâ, çoğu elimizde olan bereketli çalışmalarıyla İslâm dünyasındaki Meşşâî felsefesinin zirvesi sayılmış ve hala da sayılmaktadır. Çünkü o İslâm düşünce tarihi açısından, kendinden önceki tüm eğilimlerin doruk noktasını temsil ettiği gibi, kendisinden sonra gelen her eğilimin de kaynağı durumundadır. Dolayısıyla o bu tarih içinde merkezi bir konuma sahiptir. Bu nedenle onun görüşleri bilhassa Gazzâliden sonra bu düşünce içindeki felsefe eleştirilerinin neredeyse yegane hareket noktasını teşkil etmiştir. Bu eleştirilerin temelini metafizik konular oluşturmaktadır. İşte bu çalışmada da bu konuların mihverini teşkil eden Tanrı-Alem İlişkisi ve bu bağlamla ilgili olarak kelâmcı olan Şehristânînin Eleştirileri ele alınmıştır. Yani bu çalışma, bir taraftan, İslâm düşüncesinin tartışılmaz değerlerinden olan İbn Sînânın sözü edilen konudaki düşüncelerini anlama çabası iken, bir taraftan da onu eleştirme furyasına kapılan bir Müslüman kelamcının oldukça iddialı bir başlıkla kaleme aldığı Kitâbül-Musâraa (Güreş Kitabı) eserinden ona yönelttiği eleştirileri ortaya koymaya amaçlamıştır.