Ergenlerde Dindar Bir Kimlik İnşası - Filiz Orhan - Eski Yeni Yayınları

Bu çalışma, ergenin evrensel ahlaki değerlerle buluşarak dindar bir kimlik inşa etme sürecine sosyal öğrenme kuramından hareketle mütevazı bir katkı sunmayı hedeflemektedir. Ergenlik döneminin belirgin özelliklerinden olan bireyin kendini tanıma ve dünyadaki varlığını anlamlandırma çabasının sonucu kimlik (aidiyet) arayışı ve sosyalleşmesi, bireyin ancak çevresi ile etkileşimiyle gerçekleşmektedir. Bu dönemde bireyin bedenindeki fiziksel değişimlerle birlikte değişen sosyal gereksinimlerinin karşılanması oldukça önem arz etmektedir.
Araştırmada ergenin dini kimliğini inşa etmede etkili olan rol modeller özellikle etkisi altında kaldığı arkadaş gruplarıyla ilişkileri “bağlanma, kalıtım ya da çevreden kaynaklı öğrenme farklılıkları, cinsiyet rolleri vb. değişkenler” etrafında açıklanmıştır. Ergene toplumun beklentisine uygun bir dini kimlik kazandırmada başta ailesiyle kurduğu ilişki olmak üzere çevresindeki rol modelleri gözlemleyerek uygun bir davranış sergilemesinin gerekliliği, sosyal öğrenmenin tezlerinden hareketle ortaya konulmuştur. Sosyal öğrenme bireyin dini sosyal olarak öğrendiği tezinden hareket etmekte, ergenin dini kimlik kazanmasında çevresindeki rol modellerin davranışlarını gözlemlemesinin ve model almasının önemine dikkat çekmektedir. Araştırma; bu yaklaşımdan hareketle dini davranışların rol modeller aracılığıyla sosyal şekilde öğrenildiğini ileri sürerek olumlu bir dini kimlik için sevgi dolu, güvenle bağlanılan bir aile ve uygun rol modellerce desteklenmiş zengin yaşantıların olduğu sosyal bir çevrede yetişmenin gerekliliğini ortaya koymaktadır.